My Discoveries in Nederland
HET SOCIAL WEB ONTMOET DE BIBLIOTHEEK
My Discoveries® is de verzamelnaam voor alle ‘social web’-functionaliteit die door Medialab als een service op het AquaBrowser Library®-platform wordt aangeboden. Op deze pagina lees je meer over de achtergrond, wat het precies kan, en hoe je betrokken kunt raken bij de doorontwikkeling van deze dienst.
ACHTERGROND
Op het internet is het ‘social web’, de transformatie van het internet van statische informatiebron naar informatie- en communicatieplatform voor individuen, groepen en gemeenschappen, al een tijd in volle gang. Medialab heeft deze ontwikkeling gezien als een gouden kans voor de bibliotheek om het contact met het publiek te verstevigen en uit te breiden. Om hieraan uiting te geven is My Discoveries ontstaan: een volledig sociaal platform voor zoekers, gebruikers, producenten, en andere professionals op het gebied van informatie.
FUNCTIONALITEIT
De manier waarop My Discoveries wordt aangeboden verschilt licht van de AquaBrowser zelf. Waar AquaBrowser wordt geinstalleerd en met maatwerk aangepast aan de behoeften en identiteit van de lokale bibliotheek, is My Discoveries een dienst die centraal geleverd wordt en, vanuit het perspectief van de gebruiker, naadloos in een lokale AquaBrowser-site integreert.
Een AquaBrowser waarin My Discoveries geactiveerd is, is te herkennen aan extra functionaliteit, waarvan een deel meteen zichtbaar is — zie verderop onder ‘In de praktijk’.
De My Discoveries-service omvat ook een centrale website. Hierop kunnen medewerkers inloggen om administratiewerkzaamheden uit te voeren.
DOELGROEPEN
Met My Discoveries is de online presence van de bibliotheek in één keer een stuk completer. Je eindgebruikers, bezoekers en leden van de bibliotheek, hebben nu ook een stem, en krijgen een manier om de complete zoek- en ontdekervaring in de bibliotheek van henzelf te maken, en eraan bij te dragen.
Bij Medialab zien we bibliotheekprofessionals ook als eindgebruikers, net als de bezoeker van de bibliotheek. Dezelfde ‘social functionality’ die een bezoeker van de bibliotheek zich thuis laat voelen en een stem geeft, helpt de bibliothecaris om nog actiever in te kunnen spelen op de omgeving en om het aanbod veel directer te kunnen kneden tot dat waar de gemeenschap behoefte aan heeft. Publieke lijsten en tagging zijn te gebruiken om op actuele gebeurtenissen in te spelen. Zo kun je bijvoorbeeld een lijst maken van alle boeken die genomineerd zijn voor een literatuurprijs. Deze lijsten worden dan gevonden door het publiek op basis van de naam van de prijs of van een boek dat genomineerd is. Zo ontdekt het publiek zoekenderwijs ook de andere genomineerde boeken: een versterking van de actualiteitswaarde en de ontdekkingswaarde van de bibliotheek!
INLOGGEN
De eerste keer in een sessie dat je iets wil doen met My Discoveries moet je inloggen. Inloggen gaat met een gebruikersnaam en wachtwoord. Iedereen kan zichzelf op een laagdrempelige manier aanmelden, zonder te hoeven wachten op goedkeuring van iemand anders. Gewoon gebruikersnaam en wachtwoord kiezen, en een emailadres invullen (i.v.m. opsturen van vergeten wachtwoorden). Iedereen heeft een account in het systeem, of het nou bezoekers zijn, medewerkers van de bibliotheek, of medewerkers van Medialab. Wel heeft niet iedereen dezelfde rechten binnen het systeem. Daarover meer onder ‘beheer’.
IN DE PRAKTIJK: TAGS
In bibliotheekjargon zijn tags uit te leggen als ‘ongecontroleerde vrije trefwoorden’ — elke gebruiker kan ze gebruiken om onderwerpen aan te geven waarmee hij of zij het resultaat zou willen kunnen vinden, of het nou niet-officiele trefwoorden zijn (‘reisboek’), of subjectieve genre-achtige tags (‘grappig’), kleur van de omslag (‘groen’).
Zoekresultaten kunnen getagged worden, en dat is te zien aan de ‘bewaren of taggen…’ link bij de indivuele resultaten in de resultatenlijst. Door op deze link te klikken opent een uitklap-paneel waarin je tags kunt aanbrengen of wijzigen.
In het uitklap-paneel kun je een resultaat taggen door tags in te typen, gescheiden door spaties. Om meer-woords-tags te maken, gebruik je quotes: “verenigde staten”.
Als je een zoekresultaat tagged, wordt deze informatie direct bewaard bij jouw gegevens. Als een door jouw getagged item wordt gevonden, zie je dus altijd jouw tags bij dat resultaat staan.
Door gebruikers toegevoegde tags worden ook gebruikt:
- Voor zoeken (tags worden meegenomen in de doorzochte velden)
- Voor het genereren van associaties in de woordenwolk
- Als verfijn-optie.
Ingevoerde tags zijn altijd ‘publiek’ en worden dus altijd gebruikt voor de functionaliteiten die hierboven staan. Zie ook ‘eigen versus gemeenschappelijke content’.
IN DE PRAKTIJK: LIJSTEN
My Discoveries biedt de mogelijkheid om meerdere lijsten aan te maken, waaraan de gebruiker zelf een naam kan geven. Zo wordt het voor gebruikers mogelijk om een ‘wish list’ aan te maken, maar daarnaast ook een lijst met, bijvoorbeeld, alle kwalitatief hoogstaande boeken over een onderwerp dat hen boeit.
Via de ‘My Discoveries’-knop in de rechterbovenhoek van AquaBrowser krijg je toegang tot schermen waarin je je lijsten kunt bekijken en aanpassen.
Gebruikers kunnen aangeven of een lijst ‘publiek’ is of niet. Door deze optie aan te vinken wordt een lijst ook als zoekresultaat vindbaar, waardoor deze gedeeld wordt met alle andere gebruikers van de AquaBrowser.
EIGEN VERSUS GEMEENSCHAPPELIJKE CONTENT
My Discoveries maakt een onderscheid tussen content (tags, lijsten) van jezelf, en content ‘van iedereen’: gemeenschappelijke, of publieke, content. In het kort is het verschil alsvolgt.
Alle eigen content…
- Is altijd direct na invoeren beschikbaar, zichtbaar en bruikbaar
- Wordt ongefilterd getoond aan degene die de content gemaakt heeft
Gemeenschappelijke content…
- Wordt gegenereerd vanuit de persoonlijke content van alle gebruikers
- Wordt gefilterd op basis van regels die per bibliotheek aan te passen zijn (zie ‘beheer’)
- Komt niet direct, maar vertraagd door. De filtering en verwerking indexering is een samenspel tussen centrale filterlogica en de lokale ABL-import, waardoor soms enkele dagen zitten tussen invoeren en terugzien in bijvoorbeeld verfijn-opties.
Voor gemeenschappelijke content worden alle tags gebruikt, en alleen de lijsten waarvan eigenaars expliciet hebben aangegeven dat ze ‘publiek’ zijn.
BEHEER
In het nieuwe informatielandschap, dat mede door internet geschapen is, is de rol van publiek veranderd van een zuiver consumerende naar een participerende. Nu is publiek altijd al deel van de bibliotheek geweest. Maar binnenlaten van publiek in de kern van wat er beheerd wordt — informatiebeschrijvingen — is natuurlijk ook een beetje ‘eng’: wordt de kwaliteit niet negatief beïnvloed? Worden we niet overspoeld door ‘nutteloze’ tags en recensies? Om, uitgaande van democratische invloed van publiek op de geboden informatie, grip te kunnen behouden op de kwaliteit van het aangebodene, biedt My Discoveries mogelijkheden om publieke content te filteren.
Elke bibliotheek die geabonneerd is op de My Discoveries-service krijgt een ‘administrator’-account, waarmee ingelogd kan worden op een centrale website. Op deze website kan voor je bibliotheek worden aangegeven welke tags en woorden niet publiek getoond mogen worden door middel van een ‘blacklist’ die woorden bevat. Deze blacklist kan worden aangepast door de administrator.
Ook kan de administrator van een bibliotheek andere gebruikers in zijn bibliotheek het recht geven de blacklist te verbeteren. Dit kan voor iedereen die een account heeft — voor medewerkers maar bijvoorbeeld ook voor actieve bibliotheekleden.
STATUS & PLANNING
De laatste maanden van 2007 stonden in het teken van de ontwikkeling van het My Discoveries-platform. Het eerste deel waarin veel energie gestoken is, is het ‘user content’ stuk — waarvan een deel nu gebruikt wordt in verschillende bibliotheken. In My Discoveries kunnen tags en lijsten worden gemaakt, hieraan is in juli 2008 de mogelijkheid toegevoegd om recensies te maken en waarderingen (1-5 sterren) te geven.
In twee parallel lopende volgende fases worden andere delen van het social platform gerealiseerd.
Allereerst wordt er een echte ‘social’ laag toegevoegd waarin gebruikers de kans krijgen een profiel aan te maken, en te verbinden met anderen in het systeem. Gebruikers zullen groepen kunnen aanmaken of er lid van worden, en content kan aan groepen gekoppeld worden. Ook zal er ruimte gemaakt worden voor berichten, commentaar en discussie naar aanleiding van materialen in de bibliotheek, of naar aanleiding van gebruikerscontent die daarbij hoort.
Daarnaast zal gewerkt worden aan verdergaande niveau’s van personalisering van diensten. Functionaliteit in het AquaBrowser- of My Discoveries-platform zal in delen beschikbaar gesteld worden om als onderdelen in andere websites te kunnen integreren, varierend van bibliotheekwebsites (als webservices) tot social networking sites (als ‘page bits’ in Facebook of Hyves). Iemands voorkeuren en persoonlijke sociale omgeving in My Discoveries zullen steeds vloeiender samengaan met de kernfunctionaliteit in AquaBrowser.
VERDERE INFORMATIE
Voor deelnemende bibliotheken is de gedetailleerde status, planning en discussie m.b.t. My Discoveries te vinden op de projectsite.
Meer over AquaBrowser en My Discoveries.
Laatste update: 22 juli 2008 (HG)